EU AI Act · Artikel 50 · Van toepassing 2 augustus 2026

EU-commissie definitieve Artikel 50-richtsnoeren — wat aanbieders en gebruikers nu moeten doen

PowerQuant levert technische compliance-documentatie — geen juridisch advies.

Op 20 juli 2026 heeft de Europese Commissie definitieve richtsnoeren aangenomen voor de uitvoering van de transparantieverplichtingen onder Artikel 50 van de AI-verordening. Op 2 augustus 2026 is Artikel 50 zelf van toepassing geworden. Deze verplichtingen zijn niet langer toekomstig — ze gelden nu.

Wat zijn de richtsnoeren — en wat zijn ze niet?

De richtsnoeren van de Commissie zijn niet-bindend. Ze bieden praktische begeleiding aan bevoegde autoriteiten en aan aanbieders en gebruikers van AI-systemen. De richtsnoeren vervangen de verordening niet, maar verduidelijken hoe de Commissie verwacht dat de Artikel 50-verplichtingen in de praktijk worden uitgevoerd.

Bron: digital-strategy.ec.europa.eu — richtsnoeren transparantieverplichtingen Artikel 50 (aangenomen 20 juli 2026).

De vier verplichtingen onder Artikel 50

Artikel 50(1) — Kennisgeving AI-systeem aan gebruiker

Gebruikers van AI-systemen die bedoeld zijn om rechtstreeks te communiceren met natuurlijke personen moeten die personen informeren dat ze communiceren met een AI-systeem — tenzij dit duidelijk blijkt uit de context. De richtsnoeren verduidelijken dat "duidelijk uit de context" een beperkte uitzondering is, geen brede vrijstelling. Gebruikt uw organisatie AI-gestuurde kandidaatcommunicatie, chatbots in werving of geautomatiseerde gespreksinterfaces, dan geldt de kennisgevingsplicht.

Artikel 50(2) — Machineleesbare markering van AI-gegenereerde inhoud

Aanbieders van AI-systemen die synthetische audio, afbeeldingen, video of tekst genereren, moeten ervoor zorgen dat de uitvoer wordt gemarkeerd in een machineleesbaar formaat dat detecteerbaar is als kunstmatig gegenereerd. De richtsnoeren erkennen standaarden zoals C2PA Content Credentials, Google SynthID en cryptografische metadata als technische nalevingspaden. Een zichtbaar watermerk alleen is niet voldoende.

Voor gebruikers: uw leveranciersverantwoordelijkheid onder Art. 50(2) moet worden gedocumenteerd via een leveranciersverklaring. De leverancier markeert technisch — de gebruiker documenteert dat markering plaatsvindt.

Artikel 50(3) — Emotieherkenning en biometrische categorisering

Gebruikers van AI-systemen die emotieherkenning of biometrische categorisering toepassen moeten de betrokken natuurlijke personen informeren. De verplichting is absoluut — er is geen contextuitzondering zoals in 50(1). Systemen die kandidaatgedrag, stemming of video-opnames van sollicitatiegesprekken analyseren, vallen typisch binnen het toepassingsgebied.

Artikel 50(4) — Openbaarmaking van deepfakes

Gebruikers en aanbieders van systemen die beeld-, audio- of video-inhoud genereren of manipuleren die een realistische deepfake vormt, moeten de kunstmatige oorsprong duidelijk bekendmaken op het moment van presentatie. Dit is met name relevant voor AI-gegenereerde trainingsvideoavatars, gesimuleerde interviewscenario's en vergelijkbare HR-tech-toepassingen.

Wat heeft Digital Omnibus veranderd — en wat niet?

Een veelvoorkomend misverstand is dat Verordening (EU) 2026/1744 (Digital Omnibus), die op 27 juli 2026 in werking trad, Artikel 50 heeft uitgesteld. Dat klopt niet.

Digital Omnibus bevat een binding deferral — een bindende uitgestelde deadline — tot 2 december 2027 (Verordening (EU) 2026/1744, in werking 27 juli 2026) voor de volledige verplichtingenset van zelfstandige Bijlage III-hoogrisicoSystemen (technische documentatie, conformiteitsbeoordeling, registratie in de EU-database). Dit uitstel is niet van toepassing op de transparantieverplichtingen van Artikel 50, die ongewijzigd van toepassing blijven vanaf 2 augustus 2026.

Drie documenten die uw organisatie nu op orde moet hebben